Is een oranjeboompje (appeltje der liefde) giftig voor katten?
Een oranjeboompje is giftig voor katten. De ASPCA classificeert de Solanum pseudocapsicum (Jerusalem cherry, appeltje der liefde) als giftig voor katten en honden vanwege solanine-achtige alkaloïden. Alle delen zijn giftig, met de decoratieve besjes als grootste risico: ze rollen, stuiteren en nodigen uit tot spelen en happen. Bel je dierenarts als je kat besjes heeft gegeten.
Het oranjeboompje versiert in herfst en winter menig vensterbank met vrolijke oranje besjes. En juist die besjes maken deze plant tot een van de sluwere risico's voor huisdieren: ze zien er eetbaar uit, maar zijn het niet.
Welke stof maakt een Oranjeboompje giftig?
Het oranjeboompje hoort tot de nachtschadefamilie, dezelfde familie als de aardappel en de tomaat, en bevat solanine-achtige alkaloïden waaronder solanocapsine. Die stoffen veroorzaken maag-darmklachten en kunnen bij grotere hoeveelheden het zenuwstelsel en het hart raken. De concentratie is het hoogst in de onrijpe (groene) besjes, maar ook rijpe oranje besjes en het blad zijn giftig. Het venijnige aan deze plant is de vorm van het risico: besjes vallen af, rollen over de vloer en worden speelgoed, waarna een hap snel gemaakt is.
Welke symptomen krijgt mijn kat?
De klachten verschijnen doorgaans binnen enkele uren na inname:
- Kwijlen
- Braken en diarree, soms met buikpijn
- Verminderde eetlust
- Sloomheid of juist onrust
- Vergrote pupillen
- Bij grotere hoeveelheden: trillen, wankel lopen of een traag hartritme
Wat doe je als je kat ervan heeft gegeten?
Raap eerst alle losse besjes van de vloer en tel na wat er ongeveer weg is; die informatie helpt de dierenarts enorm. Heeft je kat één besje of een stukje blad binnen, houd hem dan goed in de gaten en bel bij de eerste klachten. Bij meerdere besjes of zichtbare symptomen bel je direct. Zet de plant daarna in een ruimte waar de kat niet komt, want vallende besjes maken hoog wegzetten hier onvoldoende.
- Verwijder eventuele plantresten uit de bek.
- Spoel de bek met lauw water, niet forceren.
- Bel je dierenarts of de Dierenartsenpost.
- Bewaar een plantfragment voor identificatie.
Bij verdenking direct contact opnemen met je dierenarts.
Hoeveel is gevaarlijk?
Eén besje geeft bij de meeste katten milde tot matige maagklachten; meerdere besjes of blad erbij verhoogt het risico op zenuwstelsel- en hartklachten. De praktische regel: dit is geen plant om het gedrag van je kat bij af te wachten. De besjes doen hun werk als verleiding te goed, en anders dan bij bittere of prikkende planten is er geen natuurlijke rem die een spelende kat laat stoppen.
Botanische context
Het oranjeboompje (Solanum pseudocapsicum) komt oorspronkelijk uit Zuid-Amerika en wordt in Nederland als seizoensplant verkocht onder een reeks namen: appeltje der liefde, sierappeltje, korallenbes of Jerusalem cherry. De besjes lijken op minitomaatjes, en dat klopt botanisch ook: het is dezelfde familie. Het verschil zit in de alkaloïden-concentratie, die bij deze sierplant veel hoger ligt dan bij zijn eetbare neven. Ook voor kleine kinderen geldt daarom dezelfde waarschuwing als voor huisdieren.
Vaak verward met
Het oranjeboompje staat in de winkel vaak tussen de andere winterplanten. Ook daar loont het om op te letten: de kerstster is mild giftig en de maretak hoort evenmin binnen kattenbereik. De veilige winterbloeier in dit rijtje is de kerstcactus, die volgens de ASPCA volledig onschuldig is.
Veilige alternatieven uit onze collectie
Deze planten zijn volgens ASPCA veilig voor katten en geven een vergelijkbaar gevoel of uiterlijk.
Het oranjeboompje combineert giftige alkaloïden met besjes die als speelgoed van de plant rollen, en dat maakt hem lastiger te managen dan menig giftigere plant. In een huis met een kat of hond is de eerlijke conclusie: niet doen, of alleen in een afgesloten ruimte. Veilige winteralternatieven vind je bij de huisdiervriendelijke planten.
Veelgestelde vragen
Mijn kat heeft een besje van het oranjeboompje gegeten, wat nu? ▼
Raap de overige besjes op, schat in hoeveel er weg zijn en houd je kat goed in de gaten. Bij één besje volgen meestal milde maagklachten; bel je dierenarts zodra er klachten verschijnen of als er meerdere besjes verdwenen zijn.
Zijn de rijpe oranje besjes minder giftig dan de groene? ▼
De onrijpe groene besjes bevatten de hoogste concentratie alkaloïden, maar ook rijpe oranje besjes en het blad zijn giftig. Behandel elk besje als risico, ongeacht de kleur.
Is het appeltje der liefde hetzelfde als het oranjeboompje? ▼
Ja. Appeltje der liefde, oranjeboompje, sierappeltje, korallenbes en Jerusalem cherry zijn allemaal namen voor de Solanum pseudocapsicum, met dezelfde giftigheid.
Is het oranjeboompje ook gevaarlijk voor honden en kinderen? ▼
Ja. De ASPCA classificeert de plant als giftig voor honden en katten, en de op minitomaatjes lijkende besjes vormen ook voor kleine kinderen een risico. Zet de plant in een huis met dieren of jonge kinderen niet binnen bereik, of kies een veilig alternatief.
Bronnen
- Jerusalem Cherry (Solanum pseudocapsicum): giftig voor katten en honden · ASPCA Animal Poison Control Center
- Giftige planten voor katten: nachtschadefamilie · LICG (Landelijk InformatieCentrum Gezelschapsdieren)